ક્યારેય વિચાર્યું છે બેંક કર્મચારીઓ ચેક પાછળ સહી શા માટે કરાવે છે, નથી જાણતાં તો જાણીલો.

જો તમે ક્યારેય બેંકમાં જઇને ચેકમાંથી પૈસા ઉપાડ્યા છે, તો તમારે એક વાત ધ્યાનમાં લેવી જ જોઇએ કે પૈસા આપતા પહેલા, બેંકના કર્મચારીઓ તમને તે ચેક પાછળ સાઇન કરાવે છે, જ્યારે આ ચેકની પાછળ સાઇન અથવા સાઇન કરવાની કોઈ જગ્યા નથી. તે છે, જ્યાં પણ બેંકમાં અમારી સહીની આવશ્યકતા હોય ત્યાં સહી ચિન્હ છાપવામાં આવે છે, પરંતુ ચેકનો પાછલો ભાગ ખાલી છે, કારણ કે આ પ્રશ્ન તમારા ધ્યાનમાં પણ ઉભો થઈ શકે છે કે બેંક ચેક પછી સહીઓ શા માટે કરવામાં આવે છે, તેથી ચાલો જાણીએ શા માટે બેન્કર્સ આમ કરે છે.

બેંકના કર્મચારીઓ ચેકની પાછળ સહી કરાવે છે અને તેઓ ચેકના પાછલા ભાગ પર પ્રાપ્તકર્તાની સહી મેળવે છે, એટલે કે કોણ તે ચેકમાંથી પૈસા મેળવે છે, ચેકની રકમની સ્વીકૃતિ અથવા રસીદ તરીકે. જો કે તમે ચેક પાછળ સાઇન કરવાનો ઇનકાર કરી શકો છો, પરંતુ આવી સ્થિતિમાં, તમારે સંપૂર્ણ માહિતી સાથે બેંકને ચૂકવણીની સ્વીકૃતિ અથવા રસીદ આપવી પડશે, અને જેના આધારે મહેસૂલ સ્ટેમ્પ પણ નિયમ પ્રમાણે વસૂલવામાં આવશે.

આ ઉપરાંત, તમારે તે કહેવું જોઈએ કે જે વ્યક્તિ ચેક દ્વારા પૈસા ઉપાડે છે તેને ચેકની પાછળ, તેની કેટલી રકમ મળી છે તેના પર સ્પષ્ટ લખવું જોઈએ, અને પ્રાપ્ત નોંધોની માહિતી પણ આપવી જોઈએ અને પછી તેની સહી કર્યા પછી જરૂરી. માર્ગ દ્વારા મોટાભાગના લોકો તેના વિશે જાણતા નથી.સમય બચાવવા માટે, બેંકના કર્મચારીઓ પહેલા સ્વીકૃતિ લે છે અને તે પછી જ તે વ્યક્તિને ચેકની રકમ ચૂકવે છે. તો શા માટે બેંક કર્મચારીઓને ચેક પાછળ સહી મેળવી લેવી જોઈએ, આ શંકા હવે તમારા મગજથી દૂર થઈ ગઈ હશે.

જાણો અન્ય સ્ટોરી.બેરર ચેક : ચેકમાં તારીખ લખેલી હોય, નામન સ્થાને પોતે લખ્યું હોય, રકમ લખી હોય અને નીચે ખાતેદારે સહી કરેલી હોય ત્યારે આવો ચેક ‘બેરર ચેક’ કહેવાય છે.આ ચેક જ્યારે કોઈ વ્યક્તિ બૅન્કમાં રજૂ કરે તેને રોકડાં નાણાં મળે છે. ખાતેદાર બૅન્કમાં રૂબરૂ જવાને બદલે અન્ય વ્યક્તિને મોકલીને પણ નાણાં મેળવી શકે છે. આ ચેક જો ખોવાઈ જાય તો અજાણી વ્યક્તિ પણ બૅન્કમાંથી નાણાં મેળવી શકે છે. આમ, આ પ્રકારનો ચેક સૌથી જોખમી છે.

ઓર્ડર ચેક : આ ચેકમાં નામના સ્થાને જેને નાણાં આપવાનાં હોય તે વ્યક્તિનું નામ લખેલું હોય છે. ચેકમાં or Bearer શબ્દો ઉપર લીટી કરેલી હોય, રકમ અંકો અને શબ્દોમાં લખેલી હોય છે. રકમની નીચે ખાતેદારની સહી કરેલી છે. આવો ચેક ‘ઓર્ડર ચેક’ કહે છે.આ ચેક જે વ્યક્તિના નામનો હોય તે વ્યક્તિની ખાતરી કરીને બૅન્ક તેને નાણાં ચૂકવે છે.

ક્રૉસ્ડ ચેક – એકાઉન્ટ પેઈ ઓન્લી ચેક (A/c Payee Only Cheque) : આ ચેકમાં નામના સ્થાને જેને નાણાં આપવાનાં હોય તે વ્યક્તિનું નામ લખેલું હોય છે. ચેકમાં or Bearer શબ્દો ઉપર લીટી કરેલી હોય છે. રકમ અંકોમાં અને શબ્દોમાં લખેલી હોય છે. રકમની નીચે ખાતેદારની સહી હોય છે.

ચેકની ડાબી તરફના ઉપરના ખૂણે બે સમાંતર લીટીઓ દોરી વચ્ચેની જગ્યામાં A/c Payee લખવામાં આવેલું હોય છે. આવો ચેક ‘ક્રૉસ્ડ ચેક-એકાઉન્ટ પેઈ ઓન્લી ચેક’ કહેવાય છે.આ ચેકનાં નાણાં રોકડાં મળતાં નથી પણ જેના નામનો ચેક લખાયેલો હોય તે વ્યક્તિના બૅન્કના ખાતામાં જ રકમ જમા થાય છે. આ ચેક અન્ય ચેકો કરતાં સલામત ચેક છે.

મુળ બિહારના અને હાલોલના કિશોર નગરમાં રહેતા નિવૃત્ત આધેડને હું બેંકનો કર્મચારી છું તેમ કહી એક શખસે આધેડ પાસેથી એટીએમનો પાસવર્ડ મેળવી બે એકાઉન્ટમાંથી રૃ. ૫૫ હજાર ઉપાડી લઇ છેતરપિંડી કર્યાની ફરિયાદ હાલોલ પોલીસ મથકે નોંધાતા પોલીસે મોબાઇલ નંબરના આધારે ગુનો નોંધી તપાસ હાથ ધરી છે.

પોલીસ વર્તુળ દ્વારા પ્રાપ્ત માહિતી મુજબ હાલોલના કિશોરનગર, અરાદ રોડ નગીના પાર્કની પાછળ રહેતા અને મુળ રહેવાસી શ્યામનગર નીમા, તા. શેરઘાટી, બિહારના અબ્દુલબારી નિઝામુદ્દીન શેખ ઉ.વ. ૬૦ ધંધો હાલ નિવૃત્ત્ને તા.૨૫-૭-૧૭ના રોજ બપોરના બે થી ત્રણ વાગ્યાના સમય ગાળામા મોબાઇલ નંબર ૯૭૦૯૭ ૩૭૭૯૯ ઉપરથી ફરિયાદી અબ્દુલબારી શેખ પર ફોન આવ્યો હતો અને જણાવ્યું હતું કે હું બેંકનો કર્મચારી છું જેથી આઇડેન્ડીફીકેશ કરવા એટીએમ વપરાશની પુછપરછ કરી એટીએમનો પાસવર્ડ માંગી લીધો હતો.

બેંક કર્મચારી તરીકે બધી પુછપરછ કરતા ભેજાબાજ શખસને સામેવાળી વ્યક્તિ ખરેખર બેંક કર્મચારી છે કે કેમ તેની તપાસ કર્યા વગર ફરિયાદી અબ્દુલબારીએ જે પુછયુ તેનો જવાબ આપી દેતા બેંક ઓફ બરોડા અને એસબીઆઇના એકાઉન્ટ નંબર અને એટીએમ પાસવર્ડ જાણી લીધા હતા.ભેજાબાજ જાળમાં ફસાઇ ગયેલા અબ્દુલબારી શેખના બેંક ઓફ બરોડાના એકાઉન્ટમાંથી રૃ. ૪૯,૯૯૯ તથા સ્ટેટ બેંકના ખાતામાંથી રૃ. ૪૯૦૦ મળી કુલ ૫૪,૯૯૯નું ઓનલાઇન ટ્રાન્જેકશન કરી નાણા ઉપાડી લીધા હતા.

પોતાના ખાતામાંથી પૈસા ઉપડી ગયાની જાણ ફરિયાદીને બેંક મેસેજથી થતા તેમને તપાસ કરતા ભેજાબાજે તેમને આપેલા બન્ને એકાઉન્ટના પાસવર્ડથી નાણા ઉપાડી લીધાની જાણ થતા ફરિયાદી હાલોલ પોલીસ મથકે ફરિયાદ નોંધાવતા પોલીસે અબ્દુલબારીના મોબાઇલ પર આવેલા ભેજાબાજના નંબરના આધારે સીમકાર્ડ ધારક દિપકકુમાર સમો છેતરપિંડીની ફરિયાદ નોંધી તપાસ હાથ ધરી છે.

Leave a Comment