પિત્ત,કફ,ગેસ અપચો જેવી સમસ્યા થી બચવું હોઈ તો કરી લો આ નાનકડું કામ, જીવનભર નહીં થાય કોઈ સમસ્યા…

વ્યક્તિનું સ્વાસ્થ્ય રહેવું તેના શરીરમાં વાત, પિત્ત અને કફનું સંતુલન બનાવી રાખવાથી જ બને છે.આ ત્રણને સંતુલિત રાખવા, એ પણ મહત્વનું છે કે તમે તમારા ખાવા પીવા પર નિયંત્રણ રાખો, તો જ તમે સ્વસ્થ થઈ શકો. ઉપરાંત, તમારા શરીરની પ્રકૃતિને માન્યતા આપવી એ આરોગ્યનું પ્રથમ લક્ષણ છે. એક વ્યક્તિ જે આ કરવા માટે સક્ષમ છે, તે આખી જીંદગી તંદુરસ્ત રહે છે અને જે આમ નથી કરી શકતો તે રોગી અને દુ:ખી રહે છે. તેથી, આ લેખ દ્વારા, આપણે જાણીએ કે વાત્ત, પિત્ત અને કફનું સંતુલન રાખવા માટે કેવો ખોરાક ખાવો જોઈએ અને કયો નહિ.કફવર્ધક આહાર.ઘી, તેલ, દૂધ, લસ્સી, પનીર, દહીં. ડુંગળી, બટેટા, અડદની દાળ, ચણાની દાળ, અરબી, શક્કરીયા, કોબીજ, કોબી, કેપ્સિકમ, ટામેટાં, લસણ, મશરૂમ્સ. નારંગી, સફરજન, કેળા, ગ્લુકોઝ, બિસ્કીટ, ઘઉંનો લોટ, બ્રેડ. જેમના શરીરમાં કફ વધુ હોય છે, જેમના શરીરમાં કફ વધુ હોય તેઓએ આ વસ્તુઓ ન ખાવી જોઈએ.

કફનાશક આહાર.આદુ, હળદર, તુલસી, કાળા મરી, શીલાજીત, મૂલેથી, અમલાકી રસૈના, કાળા બાંસા, જવની રોટલી,મૂંગ દાળ, ઘીઆ, તોરઇ, જીરું, ખારું મીઠું, મીઠી દાડમ,ચીકુ, નાળિયેર પાણી.પિત્તવર્ધક આહાર.મસાલેદાર, નમકીન અને તીખા ખોરાકનો વધુ પ્રમાણ. વધારે મહેનત કરવી હંમેશાં માનસિક તાણ અને ક્રોધમાં રહેવું, અતિશય આલ્કોહોલનું સેવન. યોગ્ય સમયે જમવું અથવા ભૂખ વગર ખાવુંવધુ સેક્સ માણવું તલનું તેલ, સરસવ, દહીં, છાશ, ખાટા સરકો વગેરેનું વધારે સેવન કરવું. માંસ, માછલી, ઘેટાં અને બકરીના માંસનું વધુ પ્રમાણ.

પિત્તનાશક ખોરાક.ઘીનું સેવન સૌથી મહત્વનું છે. કોબી, કાકડી, ગાજર, બટાકા, કેપ્સિકમ અને લીલા પાંદડાવાળા શાકભાજી લો.બધી જાતના કઠોળ લો. કુંવારપાઠાનો રસ, ફણગાવેલા અનાજ, લેટીસ અને ઓટમીલ ખાઓ. નાળિયેર, તડબૂચ, કાકડી, લીંબુ, ફણગાવેલા મૂંગ, છાશ, શણના બીજ, મરીના દાણા, લીમડાના પાન.વાયુયુક્ત આહાર.આખા અનાજ જેવા કે બાજરી, જવ, મકાઈ, ભૂરા ચોખા વગેરેનો વપરાશ ટાળો. કોઈપણ પ્રકારની કોબી,, કોબીજ, બ્રોકોલી વગેરેથી દૂર રહેવું. શિયાળા દરમિયાન કોલ્ડ કોફી, બ્લેક ટી, ગ્રીન ટી, ફળોનો રસ વગેરે ઠંડા પીણા ન પીવો. નાશપતીનો, કાચા કેળા વગેરેનું સેવન ન કરો.

વાત્તનાશક આહાર.ઘી, તેલ અને ચરબીની ચીજો ખાઓ. ઘઉં, તલ, આદુ, લસણ અને ગોળની બનેલી ચીજો ખાઓ. મીઠું ચડાવેલું છાશ, માખણ, તાજી ચીઝ, બાફેલી ગાયનું દૂધ ખાઓ. ઘી અથવા પલાળેલા બદામ, કોળાના દાણા, તલ, સૂર્યમુખીના બીજમાં તળેલા સુકા ફળો ખાય છે. કાકડી, ગાજર, સલાદ, પાલક, શક્કરીયા જેવા શાકભાજીનો નિયમિત સેવન કરો. મૂંગની દાળ, રાજમા, સોયા દૂધ ખાઓ.વરિયાળી, હીંગ, કચુંબરની વનસ્પતિ, મરી, તજ, છાશ, લવિંગ, નાળિયેર, કાકડી, લસણ, આદુ, મરી, અજમો, કોળું,સાઇટ્રસ ફળો: – નારંગી, લીંબુ, દ્રાક્ષ, મોસંબી અને લીલું લીંબુ નો સમાવેશ થાય છે. આ ફળો વિટામિન સીના સારા સ્રોત છે અને તે સુગંધ અને સ્વાદ માટે પણ જાણીતા છે.

આદુ અને મધ: 100 ગ્રામ આદુને પીસી લેવું, તેમાં 2 કે 3 ચમચી મધ મિક્ષ કરી લેવું, આ પેસ્ટને દિવસમાં બે વાર બે-બે ચમચી સેવન કરો. છાતી અને ગળામાં જામેલો કફ છુટો પડશે અને આ સમસ્યામાંથી છુટકારો મળશે.સફેદ મરીનો ઈલાજ: અડધી ચમચી સફેદ મરી લઈને તેને પીસી લેવા. ત્યારબાદ તેમાં એક ચમચી મધ મિક્ષ કરી લેવું. આ મિક્સરને 10-15 મિનિટ માઈક્રોવેવમાં રાખવું. આ પેસ્ટ પીવાથી જામેલા કફમાં ખૂબ જ ઝડપથી આરામ મળે છે. કફની સમસ્યામાંથી કાયમી છુટકારા માટે મિક્ચરને એક સપ્તાહ સુધી દિવસમાં ત્રણવાર નિયમિત સેવન કરવું.

મીઠાના પાણીના કોગળા કરવા: એક ગ્લાસ નવશેકું પાણી લેવું અને તેમાં એક ચમચી મીઠું નાખીને તેને સરખું મિક્ષ કરી લેવું. હવે તમારા ગળાને પાછળ તરફ લઈ જઈને આ પાણી મોંમાં ભરીને તેના ધીરે-ધીરે કોગળા કરવા. આ પાણીને ગળી ન જવું. કોગળા કરીને પાણી બહાર કાઢી દેવું. થોડીકવાર સુધી ગળામાં આ પાણી રાખીને તેના કોગળા કરવાથી ચોક્કસપણે તમને ફાયદો થશે અને ગળામાં જામેલો કફ છુટો પડશે. આવું દિવસમાં ત્રણવાર થોડાક દિવસ સુધી કરવુ.ફેફસાંમાં કફ જામી ગયો હોય તો એક ચમચી અરડૂસીનાં પાનનો રસ દિવસમાં ત્રણથી ચાર વખત લેવાથી કફ છૂટો પડે છે અને ગળફા વાટે નીકળી જાય છે. બજારમાં મળતાં અનેક કફસિરપોમાં અરડૂસી હોય છે.

કોકમ, એલચી અને સાકરની ચટણી બનાવી ખાવાથી પિત્ત મટે છે.  પિત્તમાં દાડમ સારું છે. એ હૃદય માટે હિતકારી છે. દાડમનો રસ ઉલટી બેસાડે છે. સગર્ભાની ઉલટી પણ મટાડે છે. દાડમ ખૂબ શીતળ છે. કોઠાનાં પાનની ચટણનું સેવન કરવાથી પિત્તમાં રાહત મળે છે. ટામેટાના રસ કે સૂપમાં સાકર મેળવી પીવાથી પિત્તજન્ય વિકારોથી છુટકારો મળે છે. અળવીનાં કૂણાં પાનનો રસ જીરાનો પાઉડર મેળવી આપવાથી પિત્તપ્રકોપ મટે છે. તાજા દાડમના દાણાનો રસ કાઢી ખડી સાકર નાખી પીવાથી ગમે તે પ્રકારનો પિત્ત પ્રકોપ શાંત થાય છે.

Leave a Comment